بازنمایی مشکلات فرایند اجرای پایان‌نامه‌ها و رساله‌ها: یک مطالعه کیفی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی درسی، دانشگاه تهران

2 دانشیار رشته برنامه‌ریزی درسی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران

3 استادیار رشته سنجش آموزش دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران

چکیده

این پژوهش با هدف واکاوی مشکلات فرایند اجرای پایان نامه و رساله‌های دانشجویان دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران و ارائه راهکارهایی برای رفع مشکلات موجود انجام شد. پژوهش حاضر در چارچوب رویکرد کیفی و با روش پدیدارشناسی انجام شد. میدان پژوهش، دانشگاه تهران بود و مشارکت‌کنندگان 8 نفر از دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران بودند که از طریق نمونه‌گیری هدفمند از نوع ملاکی تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. داده‌ها با استفاده از مصاحبه‌های عمیق نیمه‌ساختاریافته جمع‌آوری شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش جیورجی و در پنج گام انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان داد که ادراک دانشجویان تحصیلات تکمیلی از مشکلات دانشجویان در فرایند اجرای پایان نامه‌ها و رساله‌هایشان به 7 مضمون کلی شامل مشکلات دانشجو یا عوامل فردی (9 زیرمضمون)، مشکلات اساتید (10 زیر مضمون)، مشکلات کلان جامعه (8 زیرمضمون)، مشکلات بروکراتیک (8 زیر مضمون)، مشکل در انتخاب موضوع (2 زیرمضمون)، مشکلات مادی (3 زیرمضمون) و مشکلات اجرا (2 زیرمضمون) را شامل می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Representing the problems of the thesis and dissertation process: A qualitative study

نویسندگان [English]

  • Ali Zarei 1
  • Mohammad Javadipour 2
  • Keyvan Salehi 3
1 PhD Candidate of Curriculum Studies, University of Tehran
2 Faculty of Psychology and Education University of Tehran
3 University of Tehran
چکیده [English]

The purpose of this study was to analyze the problems of the thesis implementation process and dissertations of the students of the Faculty of Psychology and Educational Sciences of Tehran University and to provide some solutions to the existing problems. The present study was conducted in the framework of qualitative approach with phenomenological method. The research field was the University of Tehran and the participants were 8 postgraduate students and postgraduate students of the Faculty of Psychology and Educational Sciences of the University of Tehran. Data were collected using in-depth semi-structured interviews. Data were analyzed using the George method in five steps. Research findings showed that graduate students' perceptions of students' problems in the process of their thesis and dissertation were divided into 7 general themes including student problems or individual factors (9 themes), professors' problems (10 themes), macro community problems (8 themes), Includes bureaucratic problems (8 sub-themes), problem selection (2 sub-themes), material problems (3 sub-themes) and implementation problems (2 sub-themes).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Difficulties
  • Thesis
  • Dissertation
  • students
  • Phenomenology
ابراهیمی، محبوبه. (1390). شناخت و تحلیل روند تحول پایان‌نامه‌های کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی در دانشگاه‌های شهید بهشتی، تهران، علامه طباطبایی و تربیت معلم در فاصله سال‌های (1379-1389). دانشگاه شهید بهشتی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. تهران.
بازرگان، عباس. (1394). مقدمه‌ای بر روش‌های تحقیق کیفی و آمیخته: رویکردهای متداول در علوم رفتاری. تهران: نشر دیدار.
بهی‌مهر، سارا؛ ریاحی‌نیا، نصرت؛ منصوریان، یزدان. (1393). شناسایی مشکلات پایان‌نامه‌نویسی از دیدگاه دانشجویان علم اطلاعات و دانش‌شناسی در دانشگاه‌های شهر تهران. فصلنامه تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی، 48 (1)، 39-59.
پوررجب‌قاضی‌محله، انیس. (1388). شناخت مشکلات تدوین پایان‌نامه در دوره‌های کارشناسی ارشد دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی. دانشگاه شهید بهشتی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی.
پورنقی، رویا؛ خسروی، مریم. (1397). بررسی دانش و دلایل دانشجویان درباره سرقت علمی و ارایه راهکارهای مناسب: مطالعه موردی کاربران پایگاه علمی ایران (گنج). وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)
دلاور، علی. (1393). احتمالات و آمار کاربردی در روان‌شناسی و علوم‌تربیتی. تهران: انتشارات رشد.
زارعی، علی. (1398). واکاوی مشکلات فرایند اجرای پایان‌نامه و رساله‌های دانشجویان دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، دانشگاه تهران، پایان‌نامه کارشناسی ارشد آموزش بزرگسالان.
زارعی، علی؛ دهقانی، مرضیه. (1397). تجربیات زیسته بازنشستگان کانون اسلامشهر از لحاظ درآمد و استقلال مالی در دوره سالمندی (مطالعه‌ای با روش پدیدارشناسی). ارائه شده در اولین همایش سالمندی در ایران (با رویکرد روانی اجتماعی)، تهران: دانشگاه علامه طباطبائی. 455-449.
زارعی، علی؛ دهقانی، مرضیه. (1397). چالش‌های یادگیری الکترونیک: مطالعه‌ای با رویکرد پدیدارشناسی. فصلنامه فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات در علوم تربیتی، 9، (1)، 81-59.
صفایی‌موحد، سعید. (1390). تبیین تفاوت هنجارهای پنهان (برنامه درسی پنهان) در انتخاب استاد راهنما در دانشکده‌های علوم ریاضی و علوم تربیتی، دانشگاه تربیت معلم، رساله دکتری برنامه‌ریزی درسی.
صفایی‌موحد، سعید. (1398). گونه‌شناسی سبک نظارت پژوهشی اساتید راهنما در ایران: از تسهیل‌گری تا فرمان‌دهی دو فصلنامه نظریه و عمل در برنامه درسی، 7، (13)، 28-5.
عباس‌پور، عباس؛ شاکری، محسن؛ رحیمیان، حمید؛ فراستخواه، مقصود. (1393). تحقیق کیفی پیرامون راهبردهای پاسخگویی دانشگاه‌های دولتی از دیدگاه خبرگان آموزش عالی. فصلنامه پژوهش‌های رهبری و مدیریت آموزشی، 1 (3)، 1-27.
عباس‌پور، عباس؛ مجتبی‌زاده، محمد؛ ملکی، حسن؛ فراستخواه. مقصود. (1395). نظریه‌پردازی راجع به الگوی مطلوب اعتبارسنجی نظام آموزش عالی ایران به شیوه نظریه‌ی زمینه‌ای. فصلنامه پژوهش‌های رهبری و مدیریت آموزشی، 3 (9)، 83-125.
قاسمی، مجید؛ صالحی، کیوان. (1396). بازنمایی موانع و چالش‌های رشد و بالندگی اعضای هیئت علمی جدیدالاستخدام: مطالعه‌ای به روش پدیدارشناسی. فصلنامه آموزش و توسعه منابع انسانی، 4 (13)، 25-1.
قاسمی، مجید؛ صالحی، کیوان. (1397). تحلیل پدیدارشناسانه عوامل درون سازمانی مؤثر بر استفاده از مؤسسات تولید مقاله و پایان‌نامه. فصلنامه سیاست و فناوری، 10، (4)، 48-35.
قائمی‌پور، معصومه؛ کرمی، مرتضی؛ امین خندقی، مقصود. (1394). اشاعه استانداردهای ارزشیابی در گزارش پژوهش‌های ارزشیابی آموزشی: کاوشی در پایان‌نامه‌های کارشناسی ارشد. مطالعات اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی. 5 (9)، 128-101.
قربانخانی، مهدی؛ صالحی، کیوان. (1396). بازنمایی ویژگی‌های استادان مؤفق آموزش مجازی در نظام آموزش عالی ایران از نظر استادان و دانشجویان: مطالعه‌ای با روش پدیدارشناختی. فناوری آموزش، 11 (4)، 327-347.
کومار، کریشان. (1390). روش‌های پژوهش در کتابداری و اطلاع‌رسانی (فاطمه رهادوست و فریبرز خسروی، مترجم). تهران: کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
محمدزاده، زینب؛ صالحی. کیوان. (1394). آسیب‌شناسی نشاط و پویایی علمی در مراکز علمی و دانشگاهی: مطالعه‌ای با رویکرد پدیدارشناسی. فصلنامه سیاست‌های راهبردی و کلان، 3 (11)، 25-1.
محمدزاده، زینب؛ صالحی، کیوان. (1395). تبیین پدیده نشاط و پویایی علمی در مراکز علمی از منظر نخبگان دانشگاهی: مطالعه‌ای با رویکرد پدیدارشناسی. فصلنامه راهبرد، 25 (79)، 258-227.
ملکی، حسن؛ حاجی تبار فیروز جایی، محسن؛ قاسم تبار، سید نبی الله. (1390). تحلیل محتوا پایان‌نامه‌های دانشجویی دوره تحصیلات تکمیلی رشته برنامه‌ریزی درسی دانشگاه‌های علامه طباطبایی، شهید بهشتی و تربیت مدرس (از سال 80 تا 88). مطالعات برنامه درسی آموزش عالی، 2 (4)، 108-85.
میزانی، مهران؛ خبیری، محمد؛ سجادی. نصرالله. (1390). بررسی توانایی‌های دانشجویان کارشناسی ارشد تربیت بدنی و کیفیت راهنمایی استادان در نوشتن پایان‌نامه. پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی، 3 (17)، 111-134.
نجف آبادی، فهیمه؛ چشمه سهرابی، مظفر؛ افشار، ابراهیم. (1390). بررسی کاربرد پایان‌نامه‌های کارشناسی ارشد و دکتری علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی در کتابخانه‌های شهر اصفهان. پژوهشنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی، 1(1)، 67-88.
Giorgi, A. (1989) One type of analysis of descriptive data: Procedures involved in following a scientific phenomenological method. Methods. 1 (3), 39-61.
Lihua, M.; Xiaoyan, C.; Xiaohuia, Y (2011). Evaluation method of dissertation based on Unascertained rationam-AHM. Procedia Engineering, 15: 4751-4756.
Lundgern, solveig & Halvarsson, maud (2009). Students’ expectation, concerns and comprehension when writing theses writing theses as part of their nursing education. Nurse Education Today, 19(5), 527-532.
Mapolisa, T., & Mafa, O. (2012). Challenges being experienced by undergraduate students in conducting research in open and distance learning. International Journal of Asian Social Science, 2(210), 1672–1684. Retrieved from http://www.aessweb.com/journal-detail.php?id=5007
Mhunpiew, N. (2013). A Supervisor’s Roles for Successful Thesis and Dissertation. Online Submission, 3(2), 119-122.
Oxford Living Dictionaries, Thesis | Definition of Thesis in English by Oxford Dictionaries, Oxford University Press, 2018 (cited 2018 Apr 29). Available from: https://en.oxforddictionaries.com/definition/thesis.