نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• مریم کهساری ¹
• مریم صفری ²
• محمدمهدی نادری ³
• علی اصغر بیانی ²
• حسن صائمی ²

¹ دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی درسی، گروه علوم تربیتی، واحد آزاد شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایران

² گروه علوم تربیتی، واحد آزاد شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایران

³ گروه فلسفه، واحد آزاد شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف طراحی و اعتبارسنجی الگوی برنامه درسی مهارت‌محور اخلاق‌محور در جهت رهبری دوره متوسطه اول نظام آموزشی ایران به روش آمیخته (کیفی-کمی) اکتشافی-متوالی انجام شد. در مرحله کیفی، مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ۱۲ متخصص برنامه‌ریزی درسی و مدیریت آموزشی (نمونه‌گیری هدفمند تا اشباع نظری) صورت گرفت و داده‌ها با تحلیل مضمون در MAXQDA ۲۰۲۰ بررسی شد. در مرحله کمی، پرسشنامه ۵۶ گویه‌ای بر اساس طیف لیکرت بر روی ۳۸۲ معلم و مدیر دوره متوسطه اول استان گلستان (نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای، فرمول کوکران) اجرا گردید و برازش مدل در Smart PLS تأیید شد و شاخص کلی برازش GOF=0.854 در سطح قوی به‌دست آمد.یافته‌ها نشان داد الگوی پیشنهادی در پنج بعد ضرورت، اهداف، محتوا، روش‌های یاددهی-یادگیری و ارزشیابی از اجماع بسیار بالایی برخوردار است؛ به‌ویژه اجماع ۱۰۰ درصدی بر پرورش مهارت حل مسئله، آماده‌سازی برای زندگی واقعی، افزایش انگیزه، یادگیری پروژه‌محور و گروهی، استفاده از فناوری، ارزیابی عملکردی، بازخورد مستمر، محتوای انعطاف‌پذیر و هم‌راستایی کامل با نیازهای جامعه. این الگو با تأکید بر مهارت‌های زندگی و نرم، ارزش‌های اخلاقی، فعالیت‌های عملی و کشف استعدادها، دانش‌آموزان را به شهروندانی مسئول، خلاق و خودباور تبدیل کرده و شکاف آموزش سنتی با زندگی واقعی را به‌طور مؤثر کاهش می‌دهد.

کلیدواژه‌ها

• برنامه درسی
• برنامه درسی مهارت محور
• رهبری نظام آموزشی
• دوره متوسطه اول
• استان گلستان

موضوعات

• رهبری در سازمان های آموزشی

عنوان مقاله [English]

Designing a Model for the Objectives and Content of a Skills-Based Curriculum for Leading the Educational System of the Islamic Republic of Iran (Case Study: First Cycle of Secondary Education)

نویسندگان [English]

• maryam kahsari ¹
• Maryam Safari ²
• Mohammad Mehdi Naderi ³
• Ali Asghar Bayani ²
• Hassan Saemi ²

¹ PhD Student of Department of Educational sciences, AZ.C., Islamic Azad university, Azadshahr, Iran

² Department of Educational sciences, AZ.C., Islamic Azad university, Azadshahr, Iran

³ Department of Philosophy, AZ.C., Islamic Azad university, Azadshahr, Iran

چکیده [English]

The present study aimed to design and validate a value-based, skills-oriented curriculum model for leading the first cycle of secondary education in Iran's educational system using an exploratory-sequential mixed-methods approach (qualitative-quantitative). In the qualitative phase, semi-structured interviews were conducted with 12 curriculum planning and educational management experts (purposeful sampling continued until theoretical saturation). The data were analyzed using thematic analysis in MAXQDA 2020. In the quantitative phase, a 56-item Likert-scale questionnaire was administered to 382 teachers and principals of the first cycle of secondary education in Golestan province (stratified random sampling, Cochran's formula). The model fit was confirmed using Smart PLS, and a strong overall goodness-of-fit index (GOF=0.854) was obtained. The findings revealed that the proposed model achieved a very high consensus across five dimensions: necessity, objectives, content, teaching-learning methods, and assessment. Notably, there was 100% consensus on cultivating problem-solving skills, preparation for real life, increasing motivation, project-based and collaborative learning, technology integration, performance assessment, continuous feedback, flexible content, and full alignment with societal needs. By emphasizing life and soft skills, moral values, practical activities, and talent discovery, this model transforms students into responsible, creative, and self-confident citizens and effectively bridges the gap between traditional education and real life.

کلیدواژه‌ها [English]

• Curriculum
• Skills-based curriculum
• Educational system leadership
• First cycle of secondary education
• Golestan province