تمرکززدایی راهبردی در رهبری مدرسه و تأثیر آن بر کیفیت آموزشی با میانجیگری خلاقیت حرفهای معلمان
مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از 08 مهر 1405
https://doi.org/10.22054/jrlat.2026.91726.1939
احد جعفرنژاد، سارا عابدی کوشکی
چکیده تحولات سریع و پیچیده در حوزه مدیریت آموزشی، محدودیتهای ساختارهای متمرکز را آشکار ساخته و ضرورت گذار به الگوهای منعطفتر حکمرانی مدرسه را برجسته کرده است. در این چارچوب، تمرکززدایی راهبردی بهعنوان رویکردی ساختاری برای ارتقای کیفیت آموزشی و تقویت خلاقیت حرفهای معلمان مطرح است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر تمرکززدایی راهبردی بر کیفیت آموزشی با نقش میانجی خلاقیت حرفهای معلمان انجام شد. این مطالعه از نوع همبستگی و مبتنی بر الگویابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل ۲۲۵ نفر از معلمان مدارس متوسطه ناحیه ۴ کرج بود که با روش نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شدند. دادهها از طریق پرسشنامههای تمرکززدایی، خلاقیت حرفهای معلمان و کیفیت آموزشی گردآوری و با نرمافزارهای SPSS و LISREL تحلیل شد. نتایج نشان داد تمرکززدایی راهبردی اثر مستقیم و معناداری بر خلاقیت حرفهای معلمان دارد (β=0.75) و خلاقیت حرفهای نیز تأثیر مستقیم و مثبت بر کیفیت آموزشی نشان میدهد .(β=0.54) همچنین اثر غیرمستقیم تمرکززدایی بر کیفیت آموزشی از طریق خلاقیت معنادار بود(β=0.40) . شاخصهای برازش مدل نیز انطباق مناسب الگوی پیشنهادی با دادههای تجربی را تأیید کرد. یافتهها نشان میدهد تمرکززدایی راهبردی از طریق تقویت خلاقیت حرفهای معلمان میتواند نقش تعیینکنندهای در ارتقای کیفیت آموزشی ایفا کند؛ ازاینرو، توسعه هدفمند سیاستهای تمرکززدایی همراه با حمایت ساختاری از نوآوری حرفهای معلمان توصیه میشود.
الگوی راهبردی طبقهبندی مشاغل و پستهای مدیریتی نظام اداره کشور
دوره 10، شماره 37، بهار 1405، صفحه 93-146
https://doi.org/10.22054/jrlat.2025.85378.1845
حسین عرب اسدی، کیوان مرادی
چکیده برای تدبیر امور مدیران دولت ازجمله آماده سازی، انتصاب، رشد و تعالی و طراحی سبک زندگی آنها، نیازمند ترسیم یک تصویر مشترک و هم تراز از مدیران در کل کشور هستیم که هندسه مدیریتی سازمانها و کل نظام اداره را شکل میدهد. لذا میتوان گفت تمامی اقدامات مربوط به امور مدیران منوط به ترسیم این تصویر است. بر همین اساس این پژوهش با هدف طراحی الگوی راهبردی طبقهبندی مشاغل و جایگاههای مدیریتی نظام اداره انجام شد. برای تحقق هدف پژوهش و پاسخ به سؤالات از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده شد. برای جمعآوری داده های پژوهش ضمن بهرهمندی از روش گروه متمرکز، تجربه زیسته نویسندگان در حوزه ضابطهگذاری برای طراحی و طبقهبندی مشاغل دولت مبنای کار قرار گرفت. یافتههای پژوهش نشان داد میتوان بر اساس یک منطق مشخص کل مشاغل مدیریتی دولت را طبقه بندی کرد. این منطق دارای چهار مرحله: طبقه بندی امورات کشور، دستگاه های اجرایی، واحدهای سازمانی و مشاغل مدیریتی است. بر اساس این الگو میتوان کل مشاغل مدیریتی را طبقه بندی و رتبه بندی کرد و این طبقه بندی میتواند مبنای حقوق و مزایا، رشد و تربیت و ارتقاء مدیران و ... قرار گیرد.
طراحی و ارزیابی مدل رهبری آموزشی هیبریدی بر اساس ارکان پنجگانه سازمان: یک مطالعه مبتنی بر رویکرد دلفی
دوره 10، شماره 37، بهار 1405، صفحه 295-324
https://doi.org/10.22054/jrlat.2025.84153.1829
علیرضا صارمی، زهرا حسین زاده
چکیده هدف از پژوهش طراحی مدل رهبری آموزشی هیبریدی برمبنای ارکان پنجگانه سازمان است. این تحقیق ازلحاظ نتیجه بنیادی و از حیث هدف اکتشافی و ازنظر دادههای تحقیق ترکیبی یا آمیخته است. ابتدا بر اساس ادبیات پژوهش حاصل از آموزش مجازی، دورکاری و هیبریدی و ترکیبی عوامل مؤثر بر رهبری آموزشی هیبریدی شناسایی شد، سپس بر مبنای ارکان پنجگانه سازمانی مینتزبرگ؛ یعنی محیط سازمان، ساختار، فناوری، اهداف و افراد سازمان (منابع انسانی) دستهبندی شدند و پرسشنامه دلفی طراحی شد و مبنای جمعآوری دادهها قرار گرفت. با استفاده از روش گلوله برفی بیست نفر از مدیران مدارس و خبرگان شهرستان داراب انتخاب شدند و پرسشنامه دلفی طی سه مرحله در اختیار آنان قرار داده شد. درنهایت بین اعضاء پانل دلفی اجماع صورت گرفت و مدل رهبری آموزشی هیبریدی طراحی گردید. بر اساس آزمون کندال، عوامل فناوری با ضریب 786/0 دارای بیشترین اجماع بود. پسازآن به ترتیب عامل فردی کارکنان (740/0)، محیط (695/0)، فردی مدیران (686/0)، ساختاری (649/0) و درنهایت اهداف (594/0) قرار گرفتند. درنهایت؛ مدل با استفاده از نرمافزار اسمارت پیالاس در بین مدیران و معاونین مدارس شهر داراب پیادهسازی شد تا مورد اعتبار سنجی قرار گیرد. کلیت مدل ازنظر روایی، پایایی و کیفیت مدل اندازهگیری تأیید شد.
نقش اقتصاد دیجیتالی در آموزش عالی بر قصد کارآفرینی بر مبنای نظریه رفتار برنامهریزیشده
دوره 9، شماره 35، پاییز 1404، صفحه 277-301
https://doi.org/10.22054/jrlat.2025.82611.1798
لیلا آندرواژ، سید محمد حسین لطفی آشتیانی، سید محسن لطفی آشتیانی
چکیده هدف این پژوهش تبیین تأثیر اقتصاد دیجیتالی در آموزش عالی بر قصد کارآفرینی بر مبنای نظریه رفتار برنامهریزیشده است. این پژوهش ازنظر هدف، یک تحقیق کاربردی به شمار میآید و ازلحاظ نحوه گردآوری اطلاعات، توصیفی و از نوع علی است. جامعه آماری این تحقیق را 500 نفر از دانشجویان دانشگاه تهران تشکیل دادند که با استفاده از فرمول کوکران 209 نفر از آنها بهعنوان نمونه تعیین و از طریق روش نمونهگیری تصادفی برای مطالعه انتخاب شدند. برای گردآوری دادهها از پرسشنامه استاندارد قصد کارآفرینانه لینان و چن (2009) و برای سنجش نگرش فردی و کنترل رفتاری درک شده از پرسشنامه (اوزارالی و رونبرگ،2016) و برای پشتیبانیهای اقتصاد دیجیتال از مقیاسهای توسعه دادهشده در بررسی بن یوسف و همکاران (2020) استفاده شد. پایایی پرسشنامه با محاسبه ضریب آلفا کرونباخ و پایایی ترکیبی مورد تائید قرار گرفت. روایی پرسشنامه با دو روش روایی صوری-محتوایی و روایی سازه تائید شد. یافتهها نشان دادند که نگرش فردی و کنترل رفتاری عوامل تعیینکنندهی اصلی قصد کارآفرینی هستند؛ بهطوریکه کنترل رفتاری درک شده تأثیر قویتری نسبت به نگرشهای فردی دارد. همچنین مدل ساختاری نشان داد که این دو عامل حدود 88 درصد از کل واریانس را تبیین مینمایند. بر اساس نتایج بهدستآمده توصیه میشود که دانشگاهها توجه و تمرکز بیشتری بر آموزشها و تقویت مهارتهای علمی و تجربی دانشجویان داشته باشند.
